|
|
 |
« : 30 Mayıs 2008, 18:49:41 » |
|
 |
|
 |
 |
Mu'min "Guvenilen" Insandir
Toplum olarak buyuk olcude kaybettigimiz degerlerden biri de "guvenilir olma" vasfidir. Bugun, toplumumuzda var olan bircok sikintinin temelinde, fertlerin birbirlerine guvenlerinin yok denecek kadar azalmasi bulunmaktadir. Hâlbuki yuce dinimizin bizden istedigi vasiflarin en basinda "guvenilir insan olma" vasfi gelmektedir.
Her seyden once mu’min ismi, bu vasfi one cikarmaktadir. Bilindigi gibi mu’min, guvenen, guven veren insan demektir. Yani, ALLAH’a guvenen, diger insanlara guven veren anlamina gelmektedir. Bir hadislerinde ALLAH Resûlu (s.a.s.), mu’mini tarif ederken "Mu’min, insanlarin mallari ve canlari konusunda kendisine guvendigi kisidir." (Tirmizi, Iman 13; Nesai, Iman 8) buyurarak mu’min olan bir kisinin, baskalarinin mallarina, canlarina namuslarina zarar veremeyecegini belirtmistir. Baska bir hadislerinde de guvenilirlik vasfini, imanin geregi olarak bildirmis ve "guvenilirlik" vasfi olmayanin imaninin da olamayacagina dikkat cekmistir. (Ahmed b. Hanbel, Musned, 3/154)
Kur’ân-i Kerim’de Rabbimiz tarafindan bildirilen, kendisinin yuce isimlerinden/sifatlarindan biri de "el-Mu’min"dir. Genellikle sabah ve aksam namazlarindan sonra okunan ve bircogumuz tarafindan bilinen Hasr sûresinin son ayetlerinde gecen "el-Mu’min" ismi/sifati, emniyet saglayan, guven veren anlamindadir.
Diger taraftan, bilindigi gibi, peygamberlerin sifatlarindan biri de "Emanet"tir. ALLAH’tan aldiklari vahyi, insanlara oldugu gibi aktarma gorevi olan peygamberlerin bu vasfi, yani "guvenilirlik" vasfini tasimalari oldukca onem arz etmektedir. Hz. Peygambere "el-Emin: Kendisine guvenilen" sifati, peygamberliginden once verilmis bir vasifti. Toplumda herkes, O’nun dogru sozlu, kendisine guvenilen bir kisi oldugunda birlesmekteydi. O akrabalarini Islâm’a davet ederken, once kendisine guvenip inandiklarini tespit etmek icin "Size su dagin arkasinda bir dusman var, sizi yagmalamaya gelmis desem, inanir misiniz?" diye sorar. Toplantiya katilan herkes, tereddutsuz "Evet inaniriz." derler. Bu guveni sagladiktan sonra "Oyleyse sizi, onunuzdeki kiyamet gunu azabiyla korkutmakla memurum. Bana iman ediniz." diyerek davetini aciklar.
Hz. Peygamber’e tam olarak guvenen ve inanan Hz. Ebu Bekir, mirac olayini duyan musriklerin, onun bu guvenini sarsmak icin "Senin peygamber olarak inanip guvendigin kisi, bu gece Mescid-i Aksa’ya gittigini; oradan da miraca ciktigini soyluyor. Sen hâlâ ona inanacak misin?" diye sorduklarinda, "Bunlari O dediyse mutlaka dogrudur." diyerek "Siddîk: "Tereddutsuz tasdik eden" unvanini hak eder. O’nu ornek alan bizler de karsimizdakine "O dediyse dogrudur." sozunu soyletebilirsek o zaman "guvenilir kisi" sifatini kazanmis oluruz.
Yuce dinimizin ismi olan "Islâm" kelimesi de kok olarak baris, esenlik, guven anlamlarini tasimaktadir. Bir hadislerinde Peygamber Efendimiz, bu mânâyi vurgulamak uzere "Musluman, diger insanlarin elinden ve dilinden emin oldugu kisidir." (Buhari, Iman 4, 5; Muslim, Iman 64, 65) diye buyurmaktadir. Ayni kokten gelen "es-Selâm": "huzur saglayan, guven veren" ismi de yine Yuce Rabbimizin sifatlarindan biridir. Birbirimizle karsilastigimizda alip verdigimiz selamda da karsilikli olarak guven duygusu vurgulanmaktadir. Selamlasan iki kisi birbirine adeta "Bana guvenebilirsin, benden sana herhangi bir zarar gelmez." demektedir.
Kur’ân-i Kerim'de pek cok ayet-i kerimede ozellikle peygamberlerin bu "Emîn: guvenilir kisi" vasiflarindan bahsedilmekte, ALLAH’tan aldigi vahyi peygamberlerine getiren Cebrail’in (a.s) de bu vasifta oldugu bildirilmekte, insanlar arasinda guvenilirlik vasfinin onemi vurgulanmakta, kendilerine guvenilen kisilerin, bu guveni sarsmamalari istenmektedir. ALLAH Resulu, guveni sarsan vasiflari munafiklik alameti olarak soylece siralar: "Munafigin alameti uctur: Konusunca yalan soyler, soz verince sozunden cayar, kendisine bir sey emanet edildiginde hiyanet eder." (Buhari, Iman 24; Muslim, Iman 107, 108). Gercekten, kisiye karsi guveni sarsacak vasiflardan biri yalan soylemesi, digeri sozunde durmamasi, bir baskasi da emanete riayet etmemesidir. Bunlarin ziddi olan vasiflar da insana guveni saglayan, dogru sozlu olmak, sozunde durmak ve kendisine guvenilerek yanina birakilan esya, mal hususunda ve soylenen sozlerde guveni sarsmamak, emanete riayet etmektir.
Toplumsal hayatimizda islerin duzgun gitmesi, birbirimize olan guven duygumuzla dogru orantilidir. Bir toplumda fertleri birbirine guvenen kisiler cogaldikca o toplum, hem maddeten hem de manen ilerler. Tam aksine, fertleri birbirine guvenmeyen insanlar cogaldikca da toplumda huzur, mutluluk ve kalkinma saglanamaz. Bugun maalesef toplumumuzda karsilastigimiz bircok olay, guven duygularimizi zedelemekte, hatta guven duygusunun tamamen ortadan kalkmasina sebep olmaktadir. Nerdeyse her seyin "sahte" olabilecegi kanaati topluma yerlesmektedir. Bu durum oyle bir hal almakta ki, inanmadiklari halde birtakim cikarlar icin dilleriyle inandiklarini soyleyen yalancilar, inancta sahtecilik yapanlar; verilen sozu tutmamak, yapilan sozlesmeye uymamak, yalan soylemek, gercek disi beyanda bulunmak, yalan haber yazmak, yalanci sahitlik yapmak gibi soz ve beyanlarinda sahtecilik yapanlar; resmi evrak ve belgelerde sahtecilik yapanlar; evlilikte sahtecilik yapanlar; uretimde, meslekte, davranislarinda sahtecilik yapanlar, toplumda yaygin hale gelmektedir. Hâlbuki yuce dinimiz, bizim cesitli gorevlere getirecegimiz, kendileriyle is birligi yapacagimiz, birlikte is yapacagimiz kisilerde hep adaletli, guvenilir olma vasfini one cikarmamizi istemektedir. Bu vasiflara sahip olmanin geregi milletimize o kadar yerlesmis ki, bir beldenin yonetimi kendisine emanet edilen kisiye "Sehremini: Sehrin Guvendigi Kisi" vasfi verilmistir. Ayni sekilde kendisine bir mali, bir isi, bir insani teslim edecegimiz makama, kisiye "Yed-i Emin: Guvenilen El" denilmektedir. Ayni kokten turetilen "Muste'men" kelimesi de, Islâm devletler hukukunda "Kendisine Eman Verilen" kisiyi ifade etmektedir. Bu da eman verilen kisinin can ve mal guvenliginin saglanacagi anlamini tasimaktadir.
Diger taraftan, insanlar arasinda meydana gelen olaylarin, yapilan islemlerin tespiti icin cogu kere tanikliklara basvurulmaktadir. Sahidin sozunun dogrulugu, tamamen o kisinin guvenilir olmasina baglidir. Onun icin, bu gorevi yerine getireceklerde Kur'ân’in ongordugu "Adalet" vasfi yani guvenilir olmak onemlidir. Kisilerin sozlerine dayali bir islem yapabilmek icin once onlarin "guvenilir" oldugunun tespiti gereklidir. Klasik kaynaklarimizda bugunku noterlik islemlerini yapanlara "Kâtib-i Adl: Guvenilen Kâtip" ismi verilmekteydi. Bu da onlarin yaptiklari islemlerde guvenin cok onemli bir yerinin oldugunu ifade etmektedir.
Su halde, dininin adi Islâm, kendisi mu’min, yaraticisi el-Mu’min ve es-Selam sifatlarini tasiyan, Peygamberi el-Emin lakabiyla taninan bizler, sozumuzde, islerimizde, davranislarimizda hep durust olma mecburiyetindeyiz. Kisaca, toplumsal hayatimizin her alaninda, aile hayatinda, is hayatinda, tahsil hayatinda kisilerin "guvenilir olma" vasfi onem tasimaktadir. Saglam toplum olusabilmesi icin babanin cocuguna, cocugun babasina, karinin kocasina, kocanin karisina, amirin memuruna, memurun amirine, isverenin iscisine, iscinin isverenine, hocanin talebesine, ogrencinin ogretmenine guvenmesi lazimdir. Fertleri birbirine guvenen, saglam, guclu toplum olusturabilmek icin her birimizin kendi capinda gayret gostermesi gerekmektedir.
|
|
 |
|
 |
|
